W artykule
Czym jest kalendarz adwentowy dla małego dziecka?
Kalendarz adwentowy dla przedszkolaka to sposób odliczania dni do Wigilii. Ma zwykle 24 okienka, od 1 do 24 grudnia, a w każdym czeka drobiazg, karteczka z zadaniem albo element domowej szopki. Dla dzieci w wieku 2-3 lat sprawdzają się naklejki i otwieranie okienek razem z dorosłym. Dzieci w wieku 4-6 lat dostają już proste zadania. Adwent trwa 22-28 dni (Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza, 1969, nr 40).
Ten tekst piszę jako autorka przewodnika po drewnianych kościołach Podhala, nie jako pedagog. Od lat jednak opisuję grudniowe zwyczaje i często słyszę od rodziców to samo: najwięcej radości daje rytuał, a mniej sam prezent. Historię zwyczaju opisałam osobno w tekście o tym, skąd się wziął historia kalendarza adwentowego i pomysły dla całej rodziny. Tutaj zajmuję się wyłącznie najmłodszymi.
Ile dni trwa odliczanie w kalendarzu adwentowym?
Domowy kalendarz adwentowy liczy najczęściej 24 dni, od 1 do 24 grudnia. Liturgiczny Adwent zaczyna się w niedzielę, która przypada 30 listopada albo jest najbliżej tej daty, i kończy przed pierwszymi nieszporami Bożego Narodzenia (Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza, nr 40). Trwa więc od 22 do 28 dni.
- W 2026 roku pierwsza niedziela Adwentu przypada 29 listopada, więc Adwent trwa 26 dni, licząc do 24 grudnia włącznie.
- Najdłuższy możliwy Adwent ma 28 dni i wypada wtedy, gdy 27 listopada jest niedzielą.
- Najkrótszy możliwy Adwent ma 22 dni i wypada wtedy, gdy pierwsza niedziela przypada 3 grudnia.
- Kalendarz z 24 okienkami to zwyczaj handlowy i rodzinny, który ułatwia liczenie od początku miesiąca.
- Część rodzin dodaje kilka okienek albo kartek, żeby odliczanie objęło cały liturgiczny Adwent.
Po co dziecku kalendarz adwentowy?
Kalendarz pomaga przedszkolakowi zobaczyć czas. Zdanie „święta są za trzy tygodnie” niewiele mu mówi, ale „zostało jeszcze 10 okienek” rozumie od razu. Ubywające okienka to dla małego dziecka miara czekania, którą może policzyć palcem.
- Stała pora otwierania, na przykład po śniadaniu, buduje rytuał i zmniejsza dopytywanie „kiedy?”.
- Jedno okienko dziennie uczy cierpliwości lepiej niż tłumaczenie, czym jest czekanie.
- Liczenie zamkniętych okienek ćwiczy liczby od 1 do 24 przy okazji zabawy.
- Wspólne otwieranie z rodzicem albo dziadkiem daje dziecku kilka minut uwagi tylko dla niego.
Najkrócej: kalendarz adwentowy zamienia „długo” w 24 policzalne kroki, a to dla trzylatka różnica zasadnicza.
Od jakiego wieku kalendarz adwentowy ma sens?
Kalendarz adwentowy można wprowadzić już u dwulatka, ale w prostej formie. Dziecko otwiera okienka razem z dorosłym, a w środku jest naklejka albo obrazek, a nie drobny przedmiot. Trzylatek zwykle lubi sam rytuał. Dziecko w wieku 4-6 lat radzi sobie z zadaniami na kilka kroków i z liczeniem okienek.
Zadania dobiera się do wieku dziecka, a nie do ambicji dorosłych. Poniższa tabela zbiera to, co najczęściej sprawdza się w poszczególnych grupach wiekowych.
| Wiek | Jak otwierać | Co do środka | Typ zadań |
|---|---|---|---|
| 2 lata | Zawsze z dorosłym, kalendarz wysoko | Naklejka, obrazek, książeczka kartonowa | Bez zadań albo jedno słowo („przytul”) |
| 3 lata | Z dorosłym, stała pora | Pieczątka, kredka woskowa, papierowy anioł | Zadania na jeden krok |
| 4-6 lat | Samodzielnie, pod okiem dorosłego | Plastelina, mała latarka, figurka do szopki | Zadania na 2-3 kroki, zagadki, liczenie |
Kalendarz adwentowy dla 2 latka
Dla dwulatka sprawdza się kalendarz otwierany wyłącznie z dorosłym, z bardzo prostą zawartością. Dla tak małego dziecka 24 okienka to dużo, a sam gest otwierania często cieszy je bardziej niż to, co jest w środku.
- Naklejka z gwiazdką albo owieczką wystarczy za całą zawartość okienka.
- Obrazek do pokolorowania wspólnie z mamą lub tatą zajmuje dziecko na dłużej niż drobiazg.
- Książeczka kartonowa o Bożym Narodzeniu może leżeć w okienku nr 1 i wracać przy każdym kolejnym dniu.
- Zamiast 24 kieszonek można przygotować 12 i otwierać co drugi dzień.
Kalendarz adwentowy dla 3 latki
Trzylatek lubi powtarzalność, więc dobrze sprawdzają się zadania na jeden krok, wykonywane codziennie o tej samej porze. Krótkie polecenie typu „zaśpiewaj kolędę” albo „przytul brata” w zupełności wystarcza.
- Karteczka z rysunkiem zamiast słów pozwala dziecku „przeczytać” zadanie samodzielnie.
- Zadanie „zanieś babci rysunek” łączy kalendarz z rodziną.
- Pieczątka w zeszycie odliczania daje widoczny ślad każdego dnia.
- Papierowy anioł z okienka może od razu zawisnąć na oknie.
Kalendarz adwentowy dla 4-6 latka: jakie zadania wybrać?
Dziecku w wieku 4-6 lat można dawać zadania na dwa lub trzy kroki, na przykład „wytnij gwiazdę i przyklej ją na okno”. W tym wieku dzieci chętnie liczą też okienka, które zostały do Wigilii, i rozwiązują proste zagadki.
- Zagadka „Kto przyjeżdża 6 grudnia?” łączy kalendarz z dniem św. Mikołaja.
- Zadanie „policz okienka do Wigilii i narysuj tyle kresek” ćwiczy liczenie.
- Przygotowanie łańcucha z papieru na choinkę to praca na kilka dni, w sam raz dla sześciolatka.
- List do św. Mikołaja dyktowany dorosłemu uczy formułowania myśli.
Co włożyć do kalendarza adwentowego bez słodyczy?
Kalendarz adwentowy bez słodyczy najłatwiej ułożyć z trzech grup: drobiazgów (naklejki, pieczątki, kredki), karteczek z zadaniami (pieczenie pierników, spacer z latarką, list do św. Mikołaja) i elementów adwentowych, na przykład figurek do domowej szopki dokładanych co kilka dni. Część okienek nic nie kosztuje, bo ich zawartością jest wspólny czas.
Jeśli robicie kalendarz samodzielnie, z woreczków albo kopert, wzory znajdziecie w tekście jak zrobić kalendarz adwentowy DIY. Poniżej skupiam się na zawartości.
Drobiazgi do zabawy i tworzenia
Drobiazgi bez cukru to przede wszystkim rzeczy do tworzenia, które dziecko od razu wykorzysta. Najlepiej sprawdzają się przybory, których starczy na kilka dni zabawy.
- Arkusz naklejek ze świątecznymi motywami starczy na ozdobienie kilku kartek.
- Pieczątka z gwiazdką przyda się później do stemplowania papieru do pakowania prezentów.
- Kredki woskowe są grube i trudno je złamać, więc nadają się dla trzylatka.
- Kostka plasteliny w jednym kolorze wystarczy do ulepienia owieczki do szopki.
- Mała latarka przyda się na wieczorny spacer z innego okienka.
Karteczki z zadaniami: co wpisać dla przedszkolaka?
Na karteczkach najlepiej wpisywać krótkie zadania na jeden lub dwa kroki, które da się wykonać tego samego dnia w 15-30 minut. Kartka z zadaniem nie wymaga zakupów, a często zostaje w pamięci dłużej niż zabawka.
- „Pieczemy pierniki”: dziecko wycina foremką i ozdabia lukrem.
- „Wieczorny spacer z latarką”: szukacie oświetlonych okien i choinek.
- „Piszemy list do św. Mikołaja”: dziecko dyktuje, rodzic zapisuje.
- „Robimy łańcuch z papieru na choinkę”: każdego dnia kilka nowych ogniw.
- „Dzwonimy do babci”: dziecko śpiewa jej jedną zwrotkę kolędy.
- „Rysujemy kartkę świąteczną” dla sąsiadki albo dziadka.
Elementy adwentowe: anioł, gwiazda, figurki do szopki
Elementy adwentowe to rzeczy, które co kilka dni dokładają coś do domowej opowieści o Bożym Narodzeniu. Na Podhalu, gdzie się wychowałam, szopka w domu była zawsze ważniejsza niż choinka, a dokładanie do niej figurek po kolei dobrze sprawdza się w kalendarzu.
- Pasterz, owca i osiołek mogą trafiać do szopki w pierwszych tygodniach grudnia.
- Maryja i Józef w drodze mogą stać na parapecie i z każdym dniem przesuwać się bliżej stajenki.
- Papierowy anioł i gwiazda do okna zapowiadają, że wydarzy się coś ważnego.
- Figurka Dzieciątka zostaje na ostatnie okienko, 24 grudnia.
Kalendarz adwentowy z kosmetykami dla dziewczynki: na co uważać?
Przy kalendarzu z kosmetykami dla przedszkolanki najważniejsza jest etykieta: przeznaczenie wiekowe, lista składników i okres przydatności po otwarciu. Kosmetyki w UE podlegają Rozporządzeniu (WE) nr 1223/2009, ale zestawy z perfumami czy kolorówką są projektowane dla nastolatek i dorosłych. Małej dziewczynce lepiej dać łagodne produkty do mycia, pomadkę ochronną i ozdoby do włosów.
Ta część dotyczy zdrowia dziecka, dlatego mam jedno zastrzeżenie: to materiał informacyjny, który nie zastępuje konsultacji z pediatrą ani dermatologiem. Przy atopowym zapaleniu skóry albo alergiach decyzję o kosmetykach podejmuje się z lekarzem.
Etykieta, skład i wiek na opakowaniu: jak sprawdzić, czy kosmetyk jest dla dziecka?
Najpierw sprawdź na opakowaniu, dla kogo producent przeznaczył kosmetyk. Potem przeczytaj listę składników i symbol otwartego słoiczka z liczbą miesięcy. Rozporządzenie (WE) nr 1223/2009 wymaga, żeby każdy kosmetyk miał ocenę bezpieczeństwa i oznakowanie w języku zrozumiałym dla kupującego.
- Informacja o wieku albo słowo „dla dzieci” na opakowaniu mówi, dla kogo producent ocenił bezpieczeństwo produktu.
- Lista składników w nazewnictwie INCI pozwala sprawdzić, czy w produkcie są substancje zapachowe.
- Symbol PAO, czyli otwarty słoiczek z liczbą miesięcy (np. „12M”), określa trwałość po otwarciu.
- Ostrzeżenia i warunki stosowania zapisane na opakowaniu obowiązują także przy małych miniaturach.
- Dane producenta lub osoby odpowiedzialnej na terenie UE ułatwiają zgłoszenie problemu.
Gotowe kalendarze z drogerii a wiek dziecka
Gotowe kalendarze kosmetyczne z drogerii, na przykład z Rossmanna, albo zestawy marek takich jak bebio mają co roku inny skład. Przed zakupem przeczytaj opis konkretnego zestawu na stronie sprzedawcy i etykiety na opakowaniu. Wyszukiwania „kalendarz adwentowy z perfumami”, „NYX” czy „Sephora” prowadzą zwykle do ofert dla nastolatek i dorosłych, a nie dla przedszkolanek.
- Kalendarze z kolorówką, lakierami i perfumami są projektowane dla starszych odbiorców i nie nadają się dla 4-6 latki.
- Zestawy z kategorii „pielęgnacja” bywają przeznaczone dla dorosłych, mimo że na pudełku są pastelowe kolory i zwierzątka.
- Skład i przeznaczenie wiekowe sprawdzasz za każdym razem na opakowaniu z bieżącego sezonu, bo producenci co roku zmieniają zawartość.
- Połączenie kilku drobiazgów kosmetycznych z kartkami z zadaniami daje kalendarz pielęgnacyjny w bezpiecznej wersji.
Co z kosmetyków nadaje się dla przedszkolanki?
Dla przedszkolanki nadaje się kilka prostych produktów przeznaczonych dla dzieci i ozdoby do włosów, które w ogóle nie są kosmetykami.
- Łagodny płyn do kąpieli z oznaczeniem „dla dzieci” jest zwykle bezzapachowy albo ma delikatny zapach.
- Pomadka ochronna bez barwnika przyda się na zimowe spacery w górach.
- Gumki i spinki do włosów to bezpieczna „kosmetyczna” zawartość bez składu do sprawdzania.
- Mała szczotka do włosów może trafić do ostatniego tygodnia odliczania.
Jak bezpiecznie wybrać zawartość dla dziecka poniżej 3 lat?
Po pierwsze sprawdź, czy drobiazg ma oznakowanie CE i czy nie ma na nim ostrzeżenia dla dzieci poniżej 36 miesięcy. Zabawki sprzedawane w UE muszą spełniać wymagania Dyrektywy 2009/48/WE. Dla dziecka poniżej 3 lat odpadają magnesy, baterie guzikowe, balony i bardzo małe gumki. Kalendarz zawiesza się wysoko, a okienka otwiera się razem z dzieckiem.
Co oznacza ostrzeżenie o 36 miesiącach na zabawce?
Ostrzeżenie „nieodpowiednie dla dzieci w wieku poniżej 36 miesięcy” oznacza zwykle, że zabawka ma drobne części, którymi małe dziecko może się zadławić. Zasady badania takich części opisuje norma PN-EN 71-1, która dotyczy właściwości mechanicznych i fizycznych zabawek.
- Oznakowanie CE potwierdza, że producent deklaruje zgodność zabawki z Dyrektywą 2009/48/WE.
- Symbol przekreślonej buzi z liczbą „0-3” oznacza to samo ostrzeżenie co napis o 36 miesiącach.
- Norma PN-EN 71-1 dotyczy części mechanicznych i nie należy jej mylić z PN-EN 71-3, która opisuje przenikanie pierwiastków z materiałów.
- Brak oznakowania na drobiazgu z jarmarku to powód, żeby nie dawać go dwulatkowi.
Jakich drobiazgów unikać w kalendarzu dla 2 latka?
W kalendarzu dla dwulatka nie powinno być niczego, co mieści się w ustach albo może zostać połknięte. Najbardziej niebezpieczne są magnesy i baterie guzikowe.
- Magnesy połknięte w parze mogą przyciągnąć się do siebie przez ścianki jelit.
- Baterie guzikowe, także te ukryte w świecących gadżetach, są groźne po połknięciu.
- Balony, zwłaszcza pęknięte, grożą zadławieniem kawałkiem gumy.
- Bardzo małe gumki recepturki, koraliki i guziki to klasyczne drobne części.
- Twarde cukierki i orzechy odpadają z tego samego powodu, nawet w okienku „na próbę”.
Gdzie powiesić kalendarz i jak otwierać okienka?
Kalendarz dla dziecka poniżej 3 lat wiesza się wyżej, niż sięgnie ono z krzesła, a okienka otwiera się zawsze razem z dorosłym. Gdy w domu jest starsze rodzeństwo, drobiazgi dla sześciolatka trzymaj w jego własnym kalendarzu.
- Zawieś kalendarz na wysokości oczu dorosłego, nie dziecka.
- Ustal jedną porę otwierania, na przykład po śniadaniu.
- Zdejmij kieszonkę albo pudełko, otwórzcie je razem i odwieś pusty pojemnik.
- Sprawdź zawartość, zanim dziecko weźmie ją do ręki.
Kalendarz adwentowy w przedszkolu: wspólne okienka dla grupy
Kalendarz adwentowy w przedszkolu działa najlepiej jako jeden kalendarz dla całej grupy, który codziennie otwiera inne dziecko. W środku jest zadanie dla wszystkich: piosenka, rysunek do gazetki albo dobry uczynek dla kolegi. W grupie bezpieczniej zrezygnować ze słodyczy, bo trudno uwzględnić wszystkie alergie pokarmowe.
Jak zrobić kalendarz adwentowy dla całej grupy przedszkolnej?
Kalendarz dla grupy przedszkolnej przygotowuje się w czterech krokach.
- Przygotuj tyle kopert albo woreczków, ile dni przedszkolnych zostało do przerwy świątecznej.
- Zrób listę dzieci, żeby każde otworzyło okienko przynajmniej raz.
- W kopertach umieść zadania grupowe, np. „uczymy się zwrotki kolędy” albo „rysujemy gwiazdę do wspólnej gazetki”.
- Obok powieś tablicę odliczania, na której dzieci codziennie skreślają jeden dzień.
Czy w przedszkolu dawać słodycze w kalendarzu?
Nie, w grupie lepiej z nich zrezygnować. Wśród kilkunastu dzieci często są alergie na orzechy, mleko czy jajka, a etykiety drobnych słodyczy łatwo przeoczyć.
- Naklejki dla wszystkich dzieci są tanie i nie wymagają sprawdzania składu.
- Zadanie „dobry uczynek dla kolegi” buduje atmosferę w grupie.
- Wspólna piosenka albo krótka zabawa ruchowa zajmuje grupę na 10 minut.
- Wspólnie zrobiony rysunek na gazetkę zostaje do świąt jako ślad całego Adwentu.
Mikołaj, roraty i tablica odliczania
Kalendarz przedszkolny łatwo połączyć z grudniowymi tradycjami, bo kilka z nich ma stałe daty. Szerzej opisuję je w tekście o tym, jak przygotować najmłodszych na święta: Adwent dla dzieci krok po kroku.
- 6 grudnia, we wspomnienie św. Mikołaja, okienko może zawierać liścik od biskupa z Miry.
- Robienie lampionów na roraty pasuje do zajęć plastycznych w pierwszym tygodniu Adwentu.
- Tablica z 24 polami, na której dzieci przesuwają gwiazdkę, pokazuje, ile dni zostało.
- Ostatni dzień w przedszkolu przed świętami może zamknąć wspólny opłatek albo jasełka.
Jak połączyć kalendarz z sensem Adwentu?
Kalendarz łączy się z sensem Adwentu przez treść okienek: krótkie zdanie z Pisma Świętego, mały dobry uczynek i kolejne figurki do szopki. Kościół opisuje Adwent jako czas oczekiwania na przyjście Chrystusa (KKK 524). Sam kalendarz jest jednak zwyczajem rodzinnym, a nie obowiązkiem religijnym ani częścią liturgii.
Kościół, celebrując co roku liturgię Adwentu, uobecnia oczekiwanie na Mesjasza, a wierni, uczestnicząc w przygotowaniu do pierwszego przyjścia Zbawiciela, odnawiają pragnienie Jego powtórnego przyjścia (parafraza). - Katechizm Kościoła Katolickiego, pkt 524, Pallottinum 1994
Jak wytłumaczyć przedszkolakowi, czym jest Adwent?
Zacznij od jednego prostego zdania: „Adwent to czas, kiedy czekamy na urodziny Pana Jezusa”. Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza (nr 39) nazywają Adwent czasem pobożnego i radosnego oczekiwania. Dla dziecka akcent na radość jest ważniejszy niż wyrzeczenia.
Adwent ma dwojaki charakter: jest czasem przygotowania do uroczystości Bożego Narodzenia i zarazem czasem, w którym myśl zwraca się ku powtórnemu przyjściu Chrystusa, a więc czasem pobożnego i radosnego oczekiwania (parafraza). - Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza, nr 39, 1969
- Porównanie do czekania na gościa pomaga dziecku zrozumieć, po co sprzątamy i ozdabiamy dom.
- Pusty żłóbek w szopce, do którego dopiero 24 grudnia trafi Dzieciątko, pokazuje czekanie bez słów.
- Lampion na roratach to konkretny obraz światła, które przychodzi w ciemności.
- Rozróżnienie warto przekazać dziecku wprost: liturgia to modlitwa Kościoła, a kalendarz to nasza domowa zabawa w czekanie.
Codzienna kartka z krótkim zdaniem z Pisma
Do kalendarza dla dziecka nadają się 3-8 słów z Pisma Świętego w przekładzie Biblii Tysiąclecia, przeczytane na głos przez dorosłego. Dłuższe fragmenty lepiej zostawić na wieczorną modlitwę.
- Iz 9,1 - „Naród kroczący w ciemnościach ujrzał światłość wielką”, dobre na okienko z latarką.
- Łk 1,30 - „Nie bój się, Maryjo”, słowa anioła przy zwiastowaniu, pasujące do papierowego anioła.
- Łk 1,31 - zapowiedź narodzin Syna, któremu Maryja nada imię Jezus (parafraza dla dziecka).
- Mt 1,23 - „Emmanuel, to znaczy: Bóg z nami”, krótkie zdanie na ostatnie dni przed Wigilią.
Dobry uczynek zamiast nagrody za grzeczność
Zadanie dnia w formie małego dobrego uczynku działa lepiej niż okienko jako nagroda za grzeczność. Okienko otwiera się codziennie, bez warunków, a zadanie z kartki jest zaproszeniem, a nie sprawdzianem. Dorośli, którzy chcą podjąć coś podobnego dla siebie, znajdą pomysły w tekście postanowienia adwentowe dla dorosłych.
- „Pomóż nakryć do stołu” to uczynek na trzy minuty, w zasięgu trzylatka.
- „Podziel się zabawką z bratem” pasuje do domu z rodzeństwem.
- „Narysuj obrazek dla chorej cioci” łączy kalendarz z troską o innych.
- „Odmówmy razem krótką modlitwę za dziadków” to propozycja dla rodzin wierzących, nie przymus.
24 pomysły na okienka: gotowa lista
Lista 24 okienek poniżej łączy drobiazgi, zadania i elementy adwentowe. Św. Mikołaj przypada w niej na 6 grudnia, a Dzieciątko do szopki na 24 grudnia. Przy każdym okienku zaznaczyłam, czy nadaje się dla dzieci w wieku 2-3 lat, czy 4-6 lat. Całość można przenieść do papierowego kalendarza albo do woreczków na sznurku.
| Okienko | Zawartość | Wiek |
|---|---|---|
| 1 | Arkusz naklejek z gwiazdkami | 2-3 lata |
| 2 | Pieczątka z gwiazdką | 2-3 lata |
| 3 | Gruba kredka woskowa | 2-3 lata |
| 4 | Papierowy anioł do okna | 2-3 lata |
| 5 | Kartka „robimy łańcuch na choinkę” | 4-6 lat |
| 6 | Liścik od św. Mikołaja | 2-3 i 4-6 lat |
| 7 | Kostka plasteliny | 4-6 lat |
| 8 | Książeczka o Bożym Narodzeniu | 2-3 lata |
| 9 | Kartka „wieczorny spacer z latarką” | 4-6 lat |
| 10 | Figurka do szopki: pasterz | 4-6 lat |
| 11 | Zagadka adwentowa | 4-6 lat |
| 12 | Kartka „pieczemy pierniki” | 2-3 i 4-6 lat |
| 13 | Gwiazda do okna | 2-3 lata |
| 14 | Kartka „dzwonimy do babci” | 2-3 lata |
| 15 | Pędzelek i farbka | 4-6 lat |
| 16 | Kartka „rysujemy kartkę świąteczną” | 4-6 lat |
| 17 | Mała latarka | 4-6 lat |
| 18 | Figurka do szopki: owieczka | 4-6 lat |
| 19 | Kartka „ubieramy choinkę” | 2-3 i 4-6 lat |
| 20 | Zdanie z Pisma: Mt 1,23 | 4-6 lat |
| 21 | Kartka „szukamy pierwszej gwiazdki na niebie” | 4-6 lat |
| 22 | Ciepłe skarpetki | 2-3 lata |
| 23 | Kartka „kładziemy sianko pod obrus” | 4-6 lat |
| 24 | Figurka Dzieciątka do szopki | 2-3 i 4-6 lat |
Okienka 1-12: początek grudnia i św. Mikołaj
Pierwsze 12 okienek to proste drobiazgi i pierwsze zadania, a ich punkt kulminacyjny to 6 grudnia. W tym czasie dziecko uczy się rytuału, więc zawartość może być skromna.
- Okienka 1-4 dają materiały do tworzenia, które przydadzą się przy zadaniach w kolejnych dniach.
- Okienko 6 z liścikiem od św. Mikołaja dobrze uzupełnia prezent w bucie.
- Okienko 10 rozpoczyna budowanie szopki, do której figurki trafiają co kilka dni.
- Okienko 12 z piernikami najlepiej wypada w sobotę, kiedy jest więcej czasu.
Okienka 13-24: ostatnia prosta do Wigilii
Okienka 13-24 coraz mocniej wiążą się z przygotowaniami do świąt: ubieraniem choinki, szukaniem pierwszej gwiazdki i siankiem pod obrusem. To zwyczaje, które w wielu polskich domach przetrwały pokolenia. Piszę o nich szerzej w tekście polskie tradycje, które przetrwały.
- Okienko 19 z choinką można przesunąć zgodnie z tym, kiedy ubieracie ją w waszej rodzinie.
- Okienko 21 z gwiazdką to próba przed wigilijnym wypatrywaniem pierwszej gwiazdy.
- Okienko 23 z siankiem tłumaczy dziecku, że Jezus urodził się w stajni.
- Skarpetki w okienku 22 przydadzą się na zimowe wyjście w Wigilię.
Co włożyć do ostatniego okienka 24 grudnia?
Do ostatniego okienka, 24 grudnia, najlepiej włożyć figurkę Dzieciątka, którą dziecko samo położy w żłóbku domowej szopki. Ten gest zamyka całe odliczanie i pokazuje, na kogo czekaliście.
- Figurka Dzieciątka nadaje sens pustemu żłóbkowi, który stał w szopce przez cały Adwent.
- Krótki liścik „Bóg z nami” (Mt 1,23) może leżeć obok figurki.
- Opłatek do przełamania przy wieczerzy to propozycja dla rodzin, które chcą połączyć okienko z Wigilią.
- Pusty kalendarz po 24 grudnia można zostawić na ścianie jako pamiątkę do końca okresu Bożego Narodzenia.
Najczęściej zadawane pytania
Kiedy zacząć otwierać kalendarz adwentowy?
Najczęściej pierwsze okienko otwiera się 1 grudnia, a ostatnie 24 grudnia. Liturgiczny Adwent zaczyna się w niedzielę najbliższą 30 listopada, w 2026 roku jest to 29 listopada. Dlatego niektóre rodziny dopasowują liczbę okienek do długości Adwentu.
Czy kalendarz adwentowy to zwyczaj religijny?
To zwyczaj rodzinny, który wyrósł z chrześcijańskiego oczekiwania na Boże Narodzenie, ale nie jest częścią liturgii ani obowiązkiem. Może pomóc dziecku przeżyć Adwent, jeśli zawartość okienek nawiązuje do jego sensu. W domach niereligijnych pełni po prostu funkcję odliczania do świąt.
Co zrobić, gdy dziecko chce otworzyć wszystkie okienka naraz?
Pomaga stała pora otwierania i powieszenie kalendarza tam, gdzie dziecko nie sięgnie. Dla najmłodszych lepiej sprawdza się krótszy kalendarz, na przykład z 12 okienkami, albo otwieranie zawsze razem z dorosłym. Jeśli dziecko otworzy kilka okienek naraz, spokojnie zamknijcie resztę i wróćcie do rytmu następnego dnia.
Czy rodzeństwo powinno mieć osobne kalendarze?
Przy dużej różnicy wieku tak, bo zawartość dla sześciolatka bywa niebezpieczna dla dwulatka. Można też prowadzić jeden kalendarz rodzinny z zadaniami i otwierać okienka na zmianę. Wtedy w środku są tylko karteczki i naklejki, bez drobnych części.
Czy można zrobić kalendarz adwentowy wielokrotnego użytku?
Tak. Materiałowe woreczki, pudełka albo koperty na sznurku służą przez wiele lat. Co roku zmienia się tylko zawartość i karteczki z zadaniami, a dziecko z czasem samo czeka na „swój” kalendarz.
Co zrobić z kalendarzem po Wigilii?
Kalendarz z kartonu można oddać do recyklingu, a wielorazowy schować do pudła ze świątecznymi ozdobami. Figurki zebrane w okienkach zostają w domowej szopce do końca okresu Bożego Narodzenia. Karteczki z zadaniami warto zachować, bo przydadzą się w kolejnym roku.
Zofia Chowaniec - pochodzi z Nowego Targu, od dzieciństwa chodzi po Tatrach Zachodnich, a od kilkunastu lat opisuje drewniane kościoły i kaplice Podhala.
Aktualizacja: październik 2026
Źródła i literatura
- Katechizm Kościoła Katolickiego, pkt 524, wydanie polskie, Pallottinum, Poznań 1994.
- Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza (Normae universales de anno liturgico et de calendario), nr 39-40, 1969.
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 dotyczące produktów kosmetycznych, EUR-Lex, 2009
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/48/WE w sprawie bezpieczeństwa zabawek, EUR-Lex, 2009
- PN-EN 71-1 Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne, Polski Komitet Normalizacyjny
- Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Biblia Tysiąclecia, wyd. V, Pallottinum: Iz 9,1; Łk 1,30-31; Mt 1,23.




